Motywy literackie - matura

Rozprawka z języka polskiego wcale nie jest taka straszna

Posted on

Jak dobrać odpowiednie argumenty?

Maturzyści już niebawem przystąpią do egzaminów majowych, a pierwszym z nich będzie język polski na poziomie podstawowym, który jest obowiązkowy dla każdego z nich. Niewielu uczniów cieszy się na niego, głównie ze względu na zawiłość w postaci napisania rozprawki problemowej i umiejętność dobrania właściwych argumentów i postawienia konkretnej tezy. By prawidłowo odnaleźć klucz do lektury i dobrać elementy powieści do zadanego tematu niezbędnym okaże się umiejętne stosowanie – punktów wspólnych w lekturach, dotyczących uczuć, zachowań, predyspozycji, wykonywanych czynności lub sytuacji bohaterów. Są to motywy literackie matura bez nich nie pójdzie sprawnie. I tu pojawia się problem, nie wszystkie są czytelne i jasne. Oczywiście, znajdziemy kilka, które bezsprzecznie łączy konkretny temat i nie mamy wątpliwości, że dobraliśmy go właściwie. Co zrobić w momencie, gdy się wahamy?

Przede wszystkim rozpisać wszystkie znane nam motywy literackie matura, które określa zagadnienie. Kto w lekturach pracował? Kto cierpiał z miłości? Kto kochał swoją pracę? Kto lubił podróżować? Jeśli znajdziemy kilka przykładów wybierzmy te, które umiemy najlepiej i umiejętnie przeprowadźmy wywód pisemny, zachowując chronologię (argumentujemy od najstarszego dzieła do najnowszego). Bardzo ważnym jest, by nie streszczać całości książki, a odwołać się wyłącznie do momentu, w którym motyw się pojawia. Warto też dokładnie przedstawić swojego bohatera, by czytający nie miał wątpliwości, że przemyśleliśmy argument i chcemy go użyć wyłącznie w zadanym kontekście, np. Stanisław Wokulski, główny bohater pozytywistycznej powieści “Lalka” Bolesława Prusa uwielbiał swoją pracę. Brzmi dobrze, prawda?

Trzymać się w ryzach

Jeśli już wiemy, że nie możemy streszczać lektur, ale dalej posiadamy problemy z elementami pracy (wstępem, zakończeniem, wątpliwościami odnośnie motywów), warto sięgnąć po opracowania i repetytoria, które tłumaczą każde z tych zagadnień w odpowiednich kontekstach – literaturoznawczym, społecznym lub historycznym. Ważne, by dobierać pomoce naukowe, które sa wydane po 2015 roku, po zmianie podstawy programowej. Na stronie Centralnej Komisji Edukacji znajdziemy szereg przydatnych opracowań i linków, możemy tez zajrzeć do arkuszy z lat wcześniejszych i zasugerować się przykładowymi rozwiązaniami.

Chociaż matura niebawem, można zawsze poszukać dodatkowych zajęć, kursów i szkoleń, a także uczyć się z kimś, kto będzie zdawał egzamin w tym samym terminie, co my. Nic nie zastąpi jednak indywidualnej pracy, która będzie polegała na ćwiczeniu pisania dłuższych form wypowiedzi. Warto wtedy sprawdzać czas, który zajmie nam napisanie takiej pracy, z odpowiednią ilością słów.

School obraz autorstwa freepik - www.freepik.com
Motywy literackie - matura

Polski da się okiełznać. Poznaj motywy literackie i zdaj!

Posted on

Diabeł tkwi w szczegółach

Dla większości maturzystów egzamin pisemny z języka polskiego, którym rozpoczyna się seria majowych starć z arkuszem, nadal jest powodem do trosk. Powtórzone streszczenia lub założenia epok nie do końca dają pewność na poprawne napisanie rozprawki problemowej, analitycznej lub porównawczej, która jest wymagana. Uczniowie boją się, że nie wstrzelą się w klucz odpowiedzi, a przywołane przez nich fragmenty nie okażą się trafne. Kluczem do poprawnego napisania dłuższej formy wypowiedzi jest poznanie motywów literackich i  ćwiczenie ich zastosowania w pisaniu.

Motywy literackie matura (https://www.taniaksiazka.pl/t/motywy-literackie-matura) to nic innego jak klucz do fabuły, dzięki któremu będziemy w stanie prawidłowo wskazać co w danym dziele było najistotniejsze, gdzie pojawił się punkt zwrotny, motywacja bohatera lub niekonwencjonalne użycie alegorii czy symbolu. Motywy bywają też proste, prozaiczne, tyczą się uczuć, zajęć, przeżyć lub wyborów. Te trudniejsze odwołują się do kontekstu społecznego, politycznego czy religijnego oraz zmian w danej epoce – warto poznać założenia każdej z nich i uwarunkowania, zwłaszcza Polski, w konkretnych stuleciach.

Gdzie szukać pomocy?

Jeśli uczeń pomimo wielu prób nadal ma problemy z właściwym przywołaniem motywów, jest mu zwracana uwaga ze względu na nadinterpretację, wtedy warto sięgnąć po opracowania – zarówno epok jak i lektur. Nie można zawyrokować, które z nich jest najlepsze, ponieważ forma, styl i sposób przekazania wiedzy musi być dobrany indywidualnie, pasując do umiejętności i sposobu nauki maturzysty. Repetytoria oraz opracowania lektur w większości wyczerpują tematy, starając się analizować treść utworów pod kątem konkretnego ich zastosowania. By czuć się pewniej warto sięgnąć po opracowania, które znajdują się na stronach Centralnej Komisji Edukacji, a także zajrzeć do arkuszy maturalnych z poprzednich lat, które zawierają przykładowy sposób napisania rozprawki i sugerowane motywy, będące kluczem do prawidłowego rozpoznania i przeprowadzenia tematu.

Maturzysta, wybierając pomoce naukowe, powinien zawsze pamiętać, by sugerować się wydaniami po 2015 roku, kiedy to została zmieniona podstawa programowa. W wielu miastach działa prężnie prosperujący rynek zajęć dodatkowych, takich jak kursy (w tygodniu, weekendowe oraz przyspieszone), korepetycje lub wykłady. Uczeń może też spróbować uczyć się z koleżanką czy kolegą z klasy – wtedy łatwiej przeprowadzić dyskusję i wyeliminować błędy w przygotowaniu. Nic nie zastąpi jednak pracy własnej, polegającej na przećwiczeniu dłuższych form pisemnych, przy sprawdzaniu ile czasu zajmuje nam napisanie każdej z nich.

School obraz autorstwa freepik - www.freepik.com
Motywy literackie - matura

Język polski na maturze

Posted on

Z czego składa się matura z języka polskiego?

No właśnie, to pytanie często zadają sobie licealiści. Nikt nie przewidzi, co będzie w tym roku na maturze, czy nawet jaką epokę trzeba wziąć pod uwagę. Wiadomo jednak ze większą część punktów dostaję się za formę pisaną, czyli rozprawę. Tak więc trzeba się dobrze przygotować i wyćwiczyć tworzenie sensownej argumentacji. Dobrze jest myśleć po za schematami i mieć swoj pomysł, wtedy można być prawie pewnym że tekst nie sprawi nam problemu. Jest jeszcze jeden warynek- trzeba wziąć pod uwagę motywy literackie matura. Jeśli je powtórzony to mamy gwarancję sukcesu na egzaminie z jezyka polskiego.

 Najczęstsze lektury na maturze

Chyba każdy już wie, że najczęściej powtarza się “Lalka” Bolesława Prusa. Jednak warto przejrzeć wszyskie epoki po kolei, by nie dać się zaskoczyć. I tak antyk- “Antygona”, Król Edyp, mitologia, Horacy “Exegi monumentum”, zarys tragefii greckiej. Średniowiecze nie słynie ze zbyt wielu dzieł ” Dzieję Tristana i Izoldy”,  historia św. Franciszka, ” Lament świętokrzyski” (inna nazwa “Żale Matki Boskiej pod krzyżem”) i oczywiście “Bogurodzica”. W kolejnych epokach będą to treny i fraszki Jana Kochanowskiego, “Król Olch”, “Mały Książę”. Warto wziąć pod uwagę szczególnie romantyzm, dzieła Mickiewicza, głównie “Dziady”, ale również Słowackiego i “Kordiana”. Literatura współczesna, kabatet, Kolumbowie, druga wojna światowa i utwory po wojenę, Wisława Szymborska, Czesława Miłosza. I oczywiście o wiele więcej.

Tematy maturalne

Na maturze mogą pojawic się różne motywy. Może to być miłość, przyjaźń, rodzina, wojna, ubóstwo, problemy społeczne, antysemityzm, natura, tradycja, kultura. Wszystko zależy od fantazji osób przygotowujacych maturę. Temat może brzmieć mniej więcej ” Czy miłość jest silniejsza niż nienawiść…” albo ” Czy zbrodnia zawsze zostaje ukarana?” czy ” Czy można kogos kochać bezwarunkowo?…”, ” Czy uważasz, że dzieję Kolubów są podobne do historii Romantyków? Odpowiedź uzasadnij, odpowiednimi w oparciu o  dzieła literackie”.

Tak jak widać trzeba przygotować się na wszystko, nie wiadomo co nas czeka. Co prawda znajomość lektur, które są realizowane na zajęciach wystarczy by uzyskać dobry wynik, ale jeśli jest to dla kogoś łatwiejszym wyjściem może posłużyć się książka przeczytają po za szkołą. Pamiętajmy, że dzieła literackie to wszystkie utwory pisane, zaś utwory kulturalne to także filmy, obrazy, zdjęcia, teksty piosenek. W tym drugim wypadku łatwiej jest napisać, mamy większy wybór.

School obraz autorstwa freepik - www.freepik.com